बाँकीपुरको नतिजाले बदल्यो बिहारको राजनीतिक सन्देश, भाजपालाई लाग्यो ठूलो झट्का

काठमाडौं, साउन १९ — बिहारको बाँकीपुर विधानसभा उपनिर्वाचनमा जन सुराज पार्टीका संस्थापक तथा चुनावी रणनीतिकार प्रशान्त किशोरको जितलाई एउटा निर्वाचन क्षेत्रको परिणामभन्दा बढी राजनीतिक सन्देशका रूपमा विश्लेषण गर्न थालिएको छ। विश्लेषकहरूका अनुसार यो परिणामले सत्तारूढ भारतीय जनता पार्टी (भाजपा)का लागि चेतावनी मात्रै होइन, प्रशान्त किशोरलाई राष्ट्रिय राजनीतिमा नयाँ उचाइ दिने संकेतसमेत गरेको छ।

जुलाई ३० मा भएको मतदानमा ३५ प्रतिशतभन्दा कम मत खसेको थियो। कम मतदानका कारण भाजपालाई फाइदा पुग्ने अनुमान गरिए पनि अन्तिम परिणाम त्यसको ठीक उल्टो आयो। सबै ३२ चरणको मतगणना सकिँदा प्रशान्त किशोरले ६४ हजार १ सय ५१ मत प्राप्त गर्दै भाजपा उम्मेदवार नीरज कुमारलाई १९ हजार ३ सय २४ मतान्तरले पराजित गरे।

राजनीतिक विश्लेषकहरूका अनुसार भाजपाको पराजयका पछाडि धेरै कारण एकसाथ सक्रिय देखिए। निर्वाचनअघि भएको विद्यार्थी आन्दोलन, नीट प्रश्नपत्र चुहावट प्रकरणमा सरकारविरुद्ध बढेको असन्तोष, भोजपुरका भरत भूषण तिवारीको कथित प्रहरी ‘इन्काउन्टर’मा मृत्यु र त्यसपछि न्याय नपाएको गुनासोले सरकारप्रति असन्तुष्टि बढाएको उनीहरूको निष्कर्ष छ।

यसबाहेक उम्मेदवार परिवर्तनको निर्णयले पनि भाजपाभित्र असन्तुष्टि बढाएको विश्लेषण गरिएको छ। सुरुमा उम्मेदवार बनाइएका अभिषेक कुमार सिन्हाले उम्मेदवारी फिर्ता लिएपछि नीरज कुमारलाई मैदानमा उतारिएको थियो। अन्तिम समयमा गरिएको यो निर्णयले स्थानीय कार्यकर्ता र मतदातामा नकारात्मक सन्देश गएको विश्लेषकहरूको भनाइ छ।

विश्लेषकहरूले जनता दल (युनाइटेड) अर्थात् जेडीयूको कमजोर चुनावी उपस्थितिलाई पनि अर्को महत्त्वपूर्ण कारण मानेका छन्। गठबन्धनको साझेदार भए पनि जेडीयू चुनावी अभियानमा प्रभावकारी रूपमा सक्रिय नदेखिएको र त्यसको असर भाजपा उम्मेदवारमाथि परेको उनीहरूको निष्कर्ष छ।

प्रचार अभियानभर प्रशान्त किशोरले बिहार सरकारको नेतृत्वमाथि तीव्र आलोचना गर्दै भ्रष्टाचार, प्रशासनिक कमजोरी र सुशासनका मुद्दा उठाएका थिए। विशेषगरी उनले आफ्नो चुनावी अभियानलाई राज्य सरकारको कार्यशैलीमाथि केन्द्रित गरे, जसले शहरी तथा शिक्षित मतदातामाझ प्रभाव पारेको विश्लेषण गरिएको छ।

विश्लेषकहरूको भनाइमा यो जितले प्रशान्त किशोरलाई केवल विधायक बनाएको छैन, राष्ट्रिय राजनीतिमा वैकल्पिक राजनीतिक अनुहारका रूपमा पनि स्थापित गर्ने आधार तयार गरेको छ। आगामी दिनमा बिहारसँगै अन्य राज्यको राजनीतिमा उनको प्रभाव बढ्न सक्ने आकलन गरिएको छ।

यता, यो परिणामलाई भाजपाका लागि आगामी चुनावअघि आएको महत्त्वपूर्ण राजनीतिक संकेतका रूपमा पनि हेरिएको छ। कम मतदान, संगठनभित्रको असन्तुष्टि र जनभावनालाई सही ढंगले सम्बोधन गर्न नसक्दा सुरक्षित मानिएको निर्वाचन क्षेत्रसमेत गुमाउनुपरेको सन्देश यस परिणामले दिएको विश्लेषकहरूको निष्कर्ष छ।